2026 Asgari Ücret: Net, Brüt Tutar ve İşverene Gerçek Maliyeti

Ayın son günü, akşam dokuz buçuk. Eskişehir'de üç kişilik bir kafe işleten Ayşe Hanım kasayı kapatmış, önüne bir kâğıt bir hesap makinesi koymuş. Üç çalışanıyla da "net 28.075 lira" üzerinden anlaşmıştı. Üç kere 28.075,50; eder 84.226,50 lira. Ama muhasebecisinin az önce attığı mesajda bambaşka bir rakam yazıyor: bu ay bankadan çıkacak toplam tutar 120.642 lira. Ayşe Hanım hesap makinesine bir daha basıyor. Sonuç değişmiyor. Aradaki 36 bin lira nereye gidiyor?

Cevap, bordronun görünmeyen yüzünde. Çalışan neti bilir, işveren brütü konuşur, devlet ikisinin arasındaki primleri toplar. Yıllardır gördüğüm şu: işverenlerin çoğu maaş pazarlığını netten yapar, gerçek maliyeti ay sonunda öğrenir. Sonra da Ayşe Hanım gibi masada kalakalır. Gelin o masaya birlikte oturalım, 2026 rakamlarıyla.

2026 asgari ücreti ne kadar oldu?

Asgari Ücret Tespit Komisyonu 2026 için yüzde 27 artışa gitti. 1 Ocak 2026'dan itibaren geçerli tutarlar şöyle:

Brütle net arasındaki yaklaşık 5 bin liralık fark, çalışanın maaşından kesilen iki kalemden geliyor. İşverene maliyet ise bambaşka bir hikâye; brütün üstüne bir de işveren primleri biniyor. Sırayla bakalım.

Brüt 33.030 TL nasıl 28.075 TL'ye iniyor?

2022'den beri asgari ücret hem gelir vergisinden hem damga vergisinden istisna. Yani asgari ücretlinin bordrosunda vergi satırları sıfır yazıyor; kesinti yalnızca SGK işçi payı ile işsizlik sigortası işçi payından ibaret. İşte Ayşe Hanım'ın bir çalışanının 2026 bordrosu:

Hesap basit. 33.030 × 0,85 = 28.075,50. Peki istisna ne kadar değerli? Asgari ücrete isabet eden aylık 4.211,33 TL gelir vergisi ile 250,70 TL damga vergisi alınmıyor. İstisna olmasaydı net maaş 23.600 lira civarına düşecekti. Çalışan için ciddi bir koruma bu; asgari ücretin üzerinde maaş alanların bordrosunda da aynı istisna tutarı düşülerek uygulanıyor.

İşverene gerçek maliyet ne kadar?

Şimdi madalyonun öbür yüzü. İşveren, çalışana ödediği brütün üzerine iki prim daha ekliyor: SGK işveren payı ve işsizlik sigortası işveren payı. Üstelik 2026'da malullük-yaşlılık-ölüm sigortasının işveren payı 1 puan artırıldı; indirimsiz toplam işveren SGK yükü %21,75'e çıktı. İşsizlik işveren payı %2 ile aynen devam ediyor. Hiçbir indirimden yararlanmayan bir işyeri için tablo şu:

Çalışanın cebine giren 28.075,50 lira; işverenin kasasından çıkan 40.874,63 lira. Başka bir deyişle, çalışana ödenen her 100 liranın işverene faturası yaklaşık 146 lira. Siz de pazarlığı netten yapıyorsanız, bu çarpanı aklınızın bir köşesine yazın.

5 puanlık indirim hâlâ var mı?

Var ama eskisi gibi değil. En çok bu maddede şaşırıyor insanlar. Yıllarca "5 puanlık hazine indirimi" diye bildiğimiz teşvik, 19 Aralık 2025'te Resmî Gazete'de yayımlanan 7566 sayılı Kanun'la sektöre göre ikiye ayrıldı: imalat sektöründe faaliyet gösteren işyerleri 2026 sonuna kadar 5 puanlık indirimi korurken, imalat dışındaki tüm sektörlerde indirim 1 Ocak 2026'dan itibaren 2 puana düştü. 2025'te bu oran 4 puandı; yani imalat dışı işverenler için yük iki yönlü arttı. Üç senaryonun karşılaştırması:

Bir de asgari ücret desteği var: şartları sağlayan işyerleri için 2026'da çalışan başına aylık 1.270 TL, SGK prim borçlarından mahsup ediliyor. İmalatçı bir işveren için efektif maliyet böylece 37.953 liraya kadar inebiliyor. İndirimden yararlanmanın temel şartı ise basit ama acımasız: SGK'ya borcunuzun olmaması ve bildirgelerin zamanında verilmesi. Tek bir gecikme, o ay indirimi uçurur.

Ayşe Hanım'ın kafesine dönelim: üç çalışanın yıllık faturası

Kafe imalat sayılmadığı için 2 puanlık indirim geçerli. Çalışan başına aylık maliyet 40.214,03 TL; üç çalışan için 120.642,09 TL. Muhasebecinin mesajındaki rakam buydu işte. Çalışanların eline geçen toplam 84.226,50 lira; aradaki 36.415,59 lira her ay prim olarak devlete gidiyor. Yıla vurursak fark 437 bin lirayı buluyor. Bu, dördüncü bir asgari ücretlinin yıllık net maaşından bile fazla. Asgari ücret desteği şartları sağlanırsa yılda 45.720 lira geri kazanılıyor, ama büyük resim değişmiyor: üç kişilik mütevazı bir kafenin yıllık personel faturası 1,45 milyon lira. Bu ölçekte bir nakit akışını kafada tutmak mümkün değil; personel giderlerini kira, tedarikçi ve kasa hareketleriyle birlikte küçük işletme muhasebesi düzeninde, Muhasebim gibi bir araçta tek ekrandan izliyorsanız ay sonu sürprizi yaşamazsınız. Yeni işyeri açacaksanız da personel maliyetini kuruluş bütçesine en baştan koyun; şirket kurulum rehberinde bu kalemin nereye oturduğunu anlatmıştık.

Yıl ortasında zam gelir mi?

2026 asgari ücreti yılın tamamı için tek seferde belirlendi. Temmuzda devreye giren otomatik bir artış mekanizması yok; ara zam ancak komisyonun yeniden toplanmasıyla mümkün olur ve bu yazının yazıldığı Haziran 2026 itibarıyla açıklanmış bir ara zam bulunmuyor. Yine de ekonomik koşullara göre yıl içinde değişiklik gündeme gelebilir; bordro hesabınızı her ay güncel parametrelerle yapın, kritik bir karar öncesinde tutarları GİB ve SGK duyurularından teyit edin. Bordroyu yanlış parametreyle kurmak, işletme muhasebesinde en sık gördüğümüz hatalardan biri ve faturası geriye dönük prim farkı artı idari para cezası olarak kesiliyor.

Ayşe Hanım o akşam kâğıdın altına tek satır not düştü: "Maaş pazarlığı bundan sonra toplam maliyetten." Siz de aynı notu düşün. Personel maliyetlerinizi gelir-gider tablonuzla yan yana görmek isterseniz, Muhasebim'i ücretsiz deneyip kendi bordro yükünüzü birkaç dakikada çıkarabilirsiniz.